جراحی‌ترمیم لب‌شکری و شکاف کام

labsh

 در بین هفته‌های ششم تا یازدهم شکل‌گیری جنین در دوران بارداری، شکاف بین لب و کام به هم متصل شده و جوش می‌خورد. در کودکانی که با لب‌ شکری یا شکاف کام متولد می‌شوند یک یا هر دو شکاف به طور کامل به یکدیگر متصل نشده‌اند. شکاف به معنی تقسیم و جداسازی است؛ کام همان سقف دهان است. شکاف کام یا لب یک برش در ساختار دهان است. یک کودک ممکن است با شکاف لب یا شکاف کام یا هر دو شکاف متولد شود. شکاف‌های دهانی یکی شایع‌ترین نقص‌های مادرزادی کودکان است. بیشتر کودکان و بزرگسالان مبتلا به لب‌شکری یا شکاف کام، مشکل عمده اجتماعی یا روانشناختی ندارند به این دلیل که می‌توانند این نقص‌های آشکار را به کمک عمل‌های جراحی در مراحل اولیه اصلاح و ترمیم کنند. به هر حال برخی از افراد یا لب‌شکری از ظاهر صورت خود ناخشنود بوده و به همین دلیل احساس افسردگی و اضطراب می‌گیرند.

همه کودکان مبتلا به لب‌شکری در هفته‌های اول و دوم پس از تولد باید توسط متخصص جراحی زیبایی سر و گردن مورد معاینه قرار گیرند. جراح مشخص می‌کند که کدام روش جراحی برای کودک شما مناسب است. نتایج عمل جراحی لب‌شکری شامل متقارن و طبیعی شدن حداکثری ظاهر لب‌ها و کارکرد صحیح عضلات است. بسیاری از مشخصه‌های یک لب طبیعی پس از عمل حاصل می‌شود. در صورتی که به اطلاعات بیشتری در این زمینه نیاز دارید می‌توانید برای دریافت خدمات مشاوره یا رزرو نوبت با شماره 02122769519  تماس حاصل نمایید.

لب‌شکری چیست؟


لب‌ شکری یک حفره در لب بالا بین دهان و بینی است که زمانی اتفاق می‌افتد که این شکاف‌ها جوش نخورده باشند. این حالت ممکن است یک شکاف جزئی در قسمت رنگی لب باشد یا یک طرف یا هر دو طرف لب به طور کامل از هم جدا شده باشند و این شکاف تا بینی ادامه پیدا کرده باشد. شکاف در یک سمت به عنوان شکاف یک‌طرفه شناخته می‌شود و در صورتی که شکاف در هر دو سمت لب شکل گرفته باشد به آن شکاف دوطرفه گفته می‌شود.

شکاف کام چیست؟


شکاف کام یک حفره در سقف دهان است که در آن دو طرف کام به هم جوش نخورده‌اند یا پس از هفته دهم دوران بارداری به هم وصل شده‌اند. پشت کام (به سمت گلو) کام نرم نامیده می‌شود و به جلوی کام (به سمت دهان) کام سخت گفته می‌شود. شکاف کام ممکن است فقط یک حفره در پشت کام نرم باشد یا سقف دهان به طور کامل از هم جدا شده باشد (هم کام نرم و هم کام سخت).

 دلایل


هنوز درک کاملی از علت ایجاد لب‌شکری یا شکاف کام وجود ندارد. ولی به نظر می‌رسد که ترکیب عوامل ژنتیکی و محیطی در ایجاد این عارضه دخیل باشند. عوامل ژنتیکی که ممکن است باعث ابتلا به لب‌ شکری یا شکاف کام شوند به تعداد افراد مبتلا به این عارضه در خانواده، نزدیکی نسبت افراد مبتلا و شدت شکاف‌ها بستگی دارد. به یاد داشته باشید که برخی از شکاف‌ها، ارثی هستند و در برخی موارد نیز ممکن است یک کودک با شکاف کام یا لب متولد شود در حالی که هیچ یک از اعضای خانواده او به این عارضه مبتلا نبوده‌اند.

عوارض شکاف لب یا کام


عوارض لب‌شکری یا شکاف کام به مقدار و محل شکاف بستگی دارد. این عوارض شامل همه یا تعدادی از موارد زیر می‌شود:

 تنفس

وقتی که کام یا فک به درستی شکل نگرفته‌اند، تنفس مشکل می‌شود. اقدامات درمان شامل جراحی و استفاده از ابزار دهانی است.

 تغذیه

مشکلات تغذیه‌ای اصلی‌ترین مشکل در کودکان مبتلا به شکاف کام یا لب است. متخصصین تغذیه و گفتاردرمانی که در مورد مسائل مربوط به بلع متبحرند می‌توانند به شما کمک کنند. برخی از ابزارهای مخصوص تغذیه نیز وجود دارند که می‌توانید از آنها استفاده کنید.

تأخیر در صحبت کردن

برای تلفظ صحیحی اصوات و صحبت کردن باید لب و کام به درستی و به صورت طبیعی شکل گرفته باشند. به کمک عمل‌های جراحی می‌توان این ساختارها را ترمیم کرد. همچنین گفتار درمانی نیز می‌تواند به توانایی صحبت کردن کودک کمک کند.

 مشکلات دندانی

در برخی موارد، شکاف، لثه و فک را هم در برمی‌گیرد و بر رشد طبیعی دندان‌ها و تناسب فک تأثیر می‌گذارد. دندانپزشک یا متخصص ارتودنسی کودکان می‌تواند به حل این مشکلات کمک کند.

درمان


جراحی‌ لب‌شکری

labsh4

معمولاً شکافی در امتداد شکاف لب و زیر نوستریل ایجاد می‌شود تا بتوان دو قسمت جدا شده لب (یا دو طرف شکاف) را به هم وصل کرد و سپس به وسیله بخیه این شکاف دوخته شده تا لب، ظاهری طبیعی پیدا کند. در این عمل برای ترمیم لب شکری، پوست و عضلات به هم وصل می‌شوند. اگر شکاف دوطرفه (هر دو طرف را در برگرفته باشد) و گسترده باشد، باید دو عمل جراحی انجام شود (هر طرف باید به طور جداگانه‌ای به فاصله چند هفته از هم تحت عمل جراحی قرار گیرند) تا شکاف‌ها بسته شوند. معمولاً برای هر دو عمل‌ترمیم یک طرف و دو طرفه لب‌شکری، بیمار باید به مدت کوتاهی در بیمارستان بستری شود.

جراحی شکاف کام

labsh5

به طور معمول در این عمل برشی در هر طرف شکاف در سقف یا کام دهان ایجاد می‌شود و سپس بافت نرم هر طرف دهان بسته شده و کام بازسازی می‌شود. معمولاً در این عمل استخوان‌ها هم به هم وصل می‌شوند چون ممکن است رشد صورت را تحت تأثیر قرار دهند. برای انجام این عمل، بیمار مدت کوتاهی در بیمارستان بستری می‌شود.

عمل‌ترمیم شکاف کام، فرایند پیچیده‌تری است و غالباً ترکیبی از عمل‌های جراحی است که باید با فرآیند رشد کودک همخوانی داشته باشند. این عمل‌های جراحی شامل اصلاح نقص‌هایی مانند مشکلات فک بالایی و تناسب آن از طریق عمل جراحی استئوتومی و مرتب کردن دندان‌ها به کمک عمل جراحی ارتوگناتیک می‌شوند.

مراقبت‌های پس از عمل جراحی


هدف پس از انجام عمل جراحی لب شکری، حفظ و نگهداری بخیه‌ها و ساختار جدید است. برای این منظور باید به مدت کوتاهی تغییراتی در نحوه تغذیه، موقعیت و فعالیت کودک لحاظ شود. به یاد داشته باشید که این تغییرات موقتی هستند!

  • نوزاد تا 10 روز پس از عمل جراحی لب شکری قادر به مکیدن سینه، شیشه یا پستانک نیست. برای شیر دادن به کودک باید از یک سرنگ با لوله پلاستیکی کوچک که سر آن قرار دارد استفاده کرد.
  • به محض این که اثر بیهوشی در کودک از بین رفت و ابراز گرسنگی کرد باید برای تغذیه از مایع شفاف (پدیالیت، آب قند، آب سیب) استفاده شود. زمانی که این مدت تمام شد، می‌توان برنامه غذایی روزمره آنها را ادامه داد.
  • ممکن است در بلع کودک اشکالی رخ دهد بنابراین در اولین شب نباید چیزی بنوشند. به همین دلیل تا زمانی که توانایی نوشیدن آنها بازگردد از سرم‌های وریدی استفاده می‌شود. داروهای ضد درد هم برای از بین بردن پریشانی و ناراحتی کودکان تجویز می‌شود.
  • تمیز نگه داشتن و مراقبت از بخیه‌ها از اهمیت زیادی برخوردار است. در بیمارستان به والدین نحوه تمیز کردن بخیه‌ها و استفاده از پمادها آموزش داده می‌شود. این کارها تا حدود یک هفته پس از عمل که بخیه‌ها کشیده می‌شوند ادامه می‌یابد.
  • کودکان معمولاً یک شب در بیمارستان بستری می‌شوند و زمانی که بتوانند به میزان کافی مایعات بنوشند مرخص می‌شوند. بهتر است والدین نزد کودک مانده و در مراقبت از او مشارکت داشته باشند. صندلی‌های تاشو در اتاق برای استراحت شبانه آن‌ها مهیا شده است.